Je ‘purpose’ vinden?

Al jaren is het woord ‘Purpose’ een buzzwoord en sinds kort hebben we met dank aan Rutger Bregman een nieuwe term: ‘morele ambitie’. Ben jij ook verward over of je nou wel of niet een Purpose moet hebben en of je ambitie wel ‘moreel’ genoeg is? Laat me je helpen wat structuur vanuit de Psychologie..

Psycholoog en filosoof Emily Esfahani Smith onderzocht hoe mensen eigenlijk gelukkig werden en kwam erachter dat het helemaal niet om ‘geluk’ draait in het leven, maar om vervulling en betekenis geven. Ze kwam er op basis van heel veel onderzoek en gesprekken achter dat gelukkige mensen een vorm van betekenis ervaren doordat ze gevoed worden op vier verschillende manieren:

  • Belonging: het gevoel onderdeel te zijn van een groep, een familie. Verbinding ervaren met anderen.
  • Transcendence: spirituele ervaringen, maar ook de schoonheid van het nu kunnen ervaren door mooie muziek, natuur of een ademhaling.
  • Storytelling: het verhaal wat we over onszelf vertellen aan onszelf bepaald of we zingeving ervaren. Dit verhaal kun je dus zelf maken!
  • Purpose: bijdragen aan een groter doel, kunnen werken aan iets wat groter is dan onszelf.

 

Hoe je onderzoekt wat jou richting kan geven in je werk

Bijdragen aan iets groter dan alleen jijzelf, het gevoel dat je werk er toe doet voor anderen, is dus een belangrijk onderdeel van zingeving. Veel mensen zijn hiernaar op zoek. In mijn werk merk ik dat het voor mensen belangrijk is om een ‘duurzame’ ambitie te formuleren. Wat ik daarmee bedoel? Keuzes maken in je werk die in lijn liggen met je eigen waarden en drijfveren zodat je ergens aan bijdraagt vanuit je eigen ‘vuurtje’: dat wat jij zelf belangrijk vindt. Daarom geloof ik ook niet in een soort maatschappelijke maatstaf over of werk ‘moreel genoeg’ is of niet.

Het is goed om te beseffen dat alle woorden die we gebruiken om onszelf te beschrijven taal is. We beschrijven onszelf, ons gevoel, gedrag en dat van anderen met taal. De Psychologie is dan ook eigenlijk een soort taalwetenschap. Wanneer je werkt aan je persoonlijke ontwikkeling en steeds meer over jezelf te weten komt, dan beschrijf je jezelf met taal. Maar waar heb je het dan eigenlijk over als je weet wat je waarden zijn of dat je goed bent in verbinden met anderen? In mijn trainingen gebruik ik vaak dit simpele ‘ui-model’ wat gebaseerd is op de logische niveaus van Bateson. Het model kan je helpen om structuur aan te brengen en inzicht te geven in wat op welk niveau past.

 

Wanneer je jezelf beschrijft dan ben jij als het ware die ui. En je werkt in een context dus de omgeving van de ui is de context. De buitenste laag van de ui dat is jouw gedrag. Je skills, je talenten, dat waar je goed in bent. Gedrag is te leren: jij kun (bijna) alles leren als je dat echt wilt. De interactie met je omgeving is meestal ook via dat gedrag: communicatie, samenwerken en je werk doen is allemaal gedrag. Wanneer je een beoordeling krijgt van je leidinggevende is dat ook vaak op basis van je gedrag. Hier zie je dus de interactie met de buitenste laag en de context. De vraag die hierbij hoort is: Wat kan ik?

 We vergeten wel eens dat er nog veel meer is: de diepere lagen van de ui. Wanneer je dit voor jezelf toepast zul je misschien ook inzien dat een beoordeling of een oordeel van iemand op basis van je gedrag nog niet jouw hele ‘zijn’ bepaalt. Je bent nog veel meer dan alleen maar je gedrag. In trainingen voor leidinggevenden neem ik dit ook altijd mee om hen te laten inzien dat het gedrag dat je van iemand ziet alleen het topje van de ijsberg is.

Helemaal binnenin de ui is de kern: dat is aan jou om zelf woorden aan te geven. Voor sommigen is dit de ziel, voor anderen de kern, een fractie van het goddelijke in de mens, het ware Zelf. De essentie is: deze kern is lastig te vatten in woorden en onderdeel van je spirituele of filosofische opvatting. Dichtbij die kern liggen elementen van jou die wat meer vastliggen en moeilijker zijn om te vatten dan gedrag, zoals waarden en drijfveren. Het kan helpen om je waarden te bepalen en te weten wat je drijfveren zijn. Dit zijn elementen die het dichtst komen bij het buzzwoord Purpose. De vraag die hierbij hoort is: Wat wil ik?

 

Doen wat je ten diepste wilt

En dan wordt het belangrijk om in kaart te brengen: ligt dat wat ik wil en dat wat ik doe in mijn werk in lijn met elkaar? Kan ik mijn talenten inzetten voor die dingen die ik zelf belangrijk vind? Vaak zijn er nog belemmerende overtuigingen die ervoor zorgen dat je niet helemaal kunt doen wat je eigenlijk wilt. Een tussenliggende laag is dan ook de laag van overtuigingen. Dit zijn de regels die jij voor jezelf hebt, de dingen die je in je hoofd tegen jezelf zegt. Ze kunnen helpend zijn of belemmerend en het kan krachtig zijn je hier eens op te laten coachen of spiegelen. Dit is de laag waar jij jezelf kan tegenhouden en wat zo mooi is: je kunt je overtuigingen veranderen!

Stel jezelf een aantal belangrijke vragen: ligt de context waar ik werk in lijn met mijn waarden? Is dat waar mijn vuurtje voor gaat branden ook wat ik naar buiten kan brengen in mijn werk? Is het antwoord ‘nee’? Dan wordt het tijd voor een onderzoek en actie om je baan te veranderen (binnen je huidige werkgever of daarbuiten).

Wil je na het lezen van dit artikel aan de slag met jouw waarden en drijfveren of met het zoeken naar werk wat bij je past?

 

Plan hier een vrijblijvende intake

 

Meer lezen? The Power of Meaning van Emily Esfahani Smith is een mooi begin.